Een nieuwe generatie rekenmethoden komt eraan!

En er valt nogal wat te kiezen. Willen we overgaan op een volledig digitale methode? Of liever toch de vernieuwde oude vertrouwde methode met digitale mogelijkheden? Of gaan we meer rekenen vanuit de doelen? Onderwijsadvies Zoetermeer zet de verschillende mogelijkheden op een rij. Lees meer

Hoofd in de wolken, voeten op de vloer

​Vorig jaar stelde de Hogeschool Utrecht een lectoraat Didactiek van Wiskunde en Rekenen in. Op 11 oktober 2018 gaf kersvers lector (en tevens hoogleraar bij de Universiteit Utrecht) Paul Drijvers een openbare les over praktijkgericht onderzoek naar wiskundig denken in ICT-rijk reken-wiskundeonderwijs. Lees meer

Wordt Bingel de nieuwe concurrent van Snappet en Gynzy? : beweging op de adaptieve leermiddelenmarkt

Tot op heden hebben de gevestigde uitgeverijen niet of nauwelijks een antwoord op initiatieven als Snappet, Oefenweb en Gynzy (aanbieders van leerlijndekkende, aanvullende of geheel methode-vervangende digitale adaptieve leeromgevingen) kunnen geven. En nu lanceert Malmberg een voor Nederland nieuw platform, Bingel genaamd. Bingel is voor Malmberg het dashboard waarbinnen de nieuwe generatie software (waaronder waarschijnlijk Wereld in Getallen in 2019) ontsloten kan worden. Wat Malmberg (begrijpelijkerwijs) niet vermeldt is dat Bingel al enige jaren wordt gebruikt in België (2011), Zweden en Finland. Lees meer over Bingel

Hoe het gebruik van tabletprogramma's het eigenaarschap ondermijnt

Op veel basisscholen lijkt het idee aan te slaan dat verwerkingen maken met tablets prachtig past in een weektaak en zelfstandigheid stimuleert. Leraren krijgen via hun ‘dashboard’ direct te zien hoeveel fouten hun leerlingen maken. Hoe gemakkelijk wil je het hebben? Deze aanpak is niet alleen digitaal, maar wordt ook verkocht als ‘gepersonaliseerd leren’, dus dan moet het goed zijn… Open het artikel van Dolf Janson op wij-leren.nl

Rekenen-wiskunde 3.0 [LOVS] : groep 8

Arnhem : CITO, 2018. – 1 map. - (Cito Leerling- en onderwijsvolgsysteem LOVS)
Vernieuwde versie van de Cito LOVS toetsen Rekenen-Wiskunde, bedoeld om vorderingen in rekenvaardigheid vast te stellen. Ook geven de resultaten van de toetsen een beeld in de ontwikkeling van de groep als geheel en van het rekenonderwijs op een school. De nieuwe toetsen Rekenen-Wiskunde 3.0 voor groep 3 zijn vanaf schooljaar 2013/2014 beschikbaar. In de komende schooljaren verschijnen de toetsen voor de volgende groepen. Omdat de opbouw afwijkt van die van de oude toetsen, zijn de resultaten van de oude en nieuwe toetsen niet met elkaar vergelijken. Cito adviseert om bij de invoering van nieuwe toetsen te beginnen in groep 3 en in de jaren daarna het gebruik steeds uit te breiden met een jaargroep. De toets is zowel op papier als digitaal af te nemen.
Plek in kenniscentrum: Rekenen : diagnostiek

Gynzy rekenen

Bespreking van Gynzy rekenen in al zijn facetten: de werkwijzen, opbouw van de leerlijnen, rekeninstructie, verwerking in de klas, informatie voor de leerling, rekeninhoudelijke keuzes, analyse van leerlingresultaten, toetsen en ondersteuning.
Gepubliceerd in de rubriek Gereedschap in JSW, nr. 3 (november 2018) ; p. 46-49.

Zo leert mijn zoon 1+1=11

Tjip de Jong kan de rekenmethoden met „rekenmuur”, „getallenslang”, „tegelvloer” of „rekenrek” niet meer volgen. Laat staan dat een leerling of een leerkracht dat nog kan. Open het onderwijsblog op NRC.nl

13 Veelgestelde vragen over de vertaalcirkel

Wanneer je begrijpt wat wel/niet zinvol is om aan te pakken met de vertaalcirkel en ook hoe dan kun je als leerkracht zelfstandig je keuzen maken. Vandaar de poging van Ceciel Borghouts - rekenadviseur bij Borghouts rekenadvies  - om op wij-leren.nl bij 13 veelgestelde vragen een antwoord te formuleren. Open het artikel

Zullen we nog een spelletje doen? : executieve functies en het rekenwiskunde-onderwijs

Marthe Postma, Marije Bakker
In: Volgens Bartjens Jrg. 38 (2018-2019), nr. 1 (september 2018). - p. 32-35
Met lit. opg.
Door gericht bepaalde spellen of activiteiten aan te bieden aan kinderen kunnen bepaalde executieve vaardigheden met wat meer nadruk worden gestimuleerd. Hierbij is het volgens de auteurs van dit artikel van belang dat de leerkracht zich bewust is van de te ontwikkelen vaardigheden. Door mee te spelen met het spel kan de leerkracht door voorbeeldgedrag te tonen en dingen hardop te verwoorden, laten zien dat bepaald gedrag kan leiden tot succeservaringen. Om de grote rol van executieve functies tijdens het spelen van spelletjes, met ontwikkelingsmaterialen en in hoekenspel concreet te maken, worden in dit artikel de acht belangrijkste vaardigheden besproken van de elf functies die Dawson en Guare onderscheiden. Deze acht vaardigheden zijn: werkgeheugen, planning/prioritering, emotieregulatie, reactie (of respons)-inhibitie, flexibiliteit, volgehouden aandacht, doelgericht gedrag en organisatie. Bij de vaardigheden wordt beschreven hoe ze kunnen worden geoefend en welke rekenspellen hiervoor geschikt zijn.

Wiskundetool 'Kangoeroe spelen'

Tool die leerlingen kan voorzien van verschillende wiskundeopgaven. Dit kan via een aantal standaardopgaven, maar je kunt ook zelf opgaven samenstellen. Voor een leerling begint, kiest hij in een tabel de moeilijkheidsgraad (van groep 3 BAO tot aan VMBO-4). Bij elke opgave op het scherm klik je op het juiste antwoord dat volgens jou juist is: dit antwoord krijgt dan een kleurtje. Je kunt altijd later nog een ander antwoord kiezen. De opgaven worden na afloop automatisch nagkeken. Er is dan ook meteen een score te zien. Op de site Kangoeroe spelen

Rekenen gaat weer meetellen bij examen in VO

Rekenen wordt onderdeel van het schoolexamen en daarmee de verantwoordelijkheid van de school. Met dit voorstel in hun Kamerbrief van 9 november vellen ministers Slob en Van Engelshoven het definitieve doodsvonnis voor de verplichte landelijke rekentoets.
Lees meer in het nieuwsbericht van Bea Ros op Didactief online 

Magusha

Op deze website is verschillende informatie verzameld met als doel het rekenonderwijs vanaf de basis (groep 1/2) zo efficiënt en effectief mogelijk te verzorgen. Open Magusha.nl

Toekomstbestendig reken/wiskundeonderwijs

Uit onderzoek blijkt dat in het primair onderwijs leerlingen rekenen/wiskunde nog belangrijk genoeg vinden om goed op te presteren. In het voortgezet onderwijs denken de leerlingen daar nogal anders over.

Wat zou er kunnen veranderen?
Op grond van hun onderzoek stelt  SLO voor de volgende metadoelen voor het reken/wiskundeonderwijs aan de bestaande toe te voegen:
•Leerlingen doen inzien dat wiskunde bijdraagt aan een betere wereld.
•Leerlingen doen inzien dat ze rekenen/wiskunde kunnen toepassen in andere vakken.
•Leerlingen leren ict te benutten in plaats van te gebruiken

Nieuwe accenten voor het reken/wiskundeonderwijs
•Meer dan nu maakt actualiteit en maatschappelijke context deel uit van het curriculum.
•Het curriculum bevat meer dan nu grotere opdrachten met een open karakter, die niet noodzakelijk een eenduidige oplossing hebben.
•Meer dan nu werken leerlingen met ict-middelen, niet alleen als rekenhulp of toegangspoort tot informatie, maar ook als modelleergereedschap, simulatietool en exploratie-instrumentarium.
•Er is ten minste sprake van onderlinge afstemming met andere schoolvakken over de programmering en de didactiek van verwante onderwerpen. Nog beter is het als een curriculum onderdelen kent waarin de gemeenschappelijkheid met andere vakken tot uitdrukking komt. Lees meer op de site van SLO

Alice in wiskunde wonderland : een avontuur langs priemgetallen, breuken en tafels van vermenigvuldiging

Carlo Frabetti
Tielt: Lannoo, 2018 . - 192 p.
ISBN 9789401441193
Deze uitgave kan worden gelezen als een uitnodigend, verbazingwekkend verhaal én als een kennismaking met de wereld van de wiskunde die nou eens niet saai, onbegrijpelijk, zonder praktisch nut is. Alice (11) houdt niet van wiskunde… Ze zit met haar studieboek op een bank in een park en moppert. Maar dan wordt ze bij de hand genomen door een verhalenverteller die uit een boek van Dickens lijkt te komen en die haar als in een droom meeneemt in de wonderbaarlijke wereld van de wiskunde. Een reis volgt waarin Alice kennismaakt met o.a. tellen, een labyrinth, een graanwoestijn, het magisch vierkant en zelfs met de konijnen van Fibonacci. Tijdens haar tocht leert ze alles over priemgetallen, de tafels van vermenigvuldiging, even en oneven getallen, de zeef van Eratosthenes, procentberekening, delingen, magische vierkanten (sudoku's), machtsverheffing en nog veel meer. Raadsels worden stukje bij beetje ontsluierd. Met uitleg van wiskundige begrippen en bekende personen. Voor kinderen van 10-14 jaar.
€ 17,99

Proeftuin rekenen : 12 inzichten over het (gaan) werken met een overkoepelend dashboard

Iris Remmerswaal, Janny Kappert, Lalibel Mohaupt
Zoetermeer / Enschede: Kennisnet / SLO, 2018. - 9 p.
In de Proeftuin Rekenen onderzochten 8 basisscholen hoe zij met behulp van een overkoepelend dashboard leerlingen meer maatwerk kunnen bieden. De Proeftuin Rekenen was een experimentele digitale leeromgeving. Kennisnet en SLO ontwikkelden de Proeftuin om meer te leren over het werken met leerdoelen in een digitale vorm. De scholen die gebruik maakten van de Proeftuin hadden de wens om te werken vanuit leerdoelen en verschillende leermaterialen in te zetten op basis van de behoefte van de leerling. Voor de Proeftuin is het leermateriaal voor rekenen van vier uitgevers (ThiemeMeulenhoff, Malmberg, Noordhoff en Muiswerk) digitaal gekoppeld aan leerdoelen van het Nationaal Expertisecentrum Leerplanontwikkeling (SLO) van datzelfde vak. Met het leermateriaal van deze uitgevers, zochten leraren op basis van leerdoelen opdrachten die aansloten bij het niveau van hun leerlingen. In het overkoepelend dashboard werd de voortgang van leerlingen op de verschillende leerdoelen weergegeven. Met deze informatie kan een leraar bijsturen en leerlingen vervolgmateriaal aanbieden dat past bij hun ontwikkeling. Door alle informatie uit het dashboard en andere bronnen samen te voegen, kan de leraar de voortgang van het leerproces verantwoorden naar bijvoorbeeld ouders en de Onderwijsinspectie.
De twaalf inzichten over het werken met een overkoepelend dashboard:
1. Denk goed na over het type maatwerk dat een school, bouw of klas wil bieden.
2. Varieer bewust met leermateriaal
3. Communiceer met je leerlingen over het leerproces
4. Wees als leraar curriculumbewust
5. Maak tijd en ruimte vrij om te kunnen experimenteren en te wennen aan het systeem
6. Wees ervan bewust dat ict-systemen capaciteit vragen van de ict-infrastructuur en breng dit vooraf in kaart
7. Bied inzicht in de leerlijn van een methode
8. Beschrijf leerdoelen in leerlingentaal
9. Voeg leerstrategieën toe aan leermaterialen en leerdoelen
10. Voeg een preview-functie toe voor het inzien van oefeningen en leermaterialen
11. Bied ondersteuning bij het opsporen van denkfouten bij leerlingen
12. Maak het overkoepelend dashboard zo toegankelijk mogelijk

• Open Proeftuin rekenen : 12 inzichten
• Open Proeftuin linked data rekenen voor het po met een toelichting, onderzoeksverslag, video's en demo  

‘Leren, brein, onderwijs en ontplooiing’: van belang voor ‘Toekomst van Onderwijs’

Leren 2.0 is mogelijk als de regie ligt bij de leraar; met schoolleiding en macro-niveau in de faciliterende rol; én toepassing van inzichten over ontwikkeling. Werk actief aan vijf executieve functies en attitude.

• Lees meer 
• Download zijn presentatie van het congres 'Toekomst van onderwijs' - NRC Live op 11 oktober 2018

Bron: Tweet van Jelle Jolles 

Spel als basis voor handelingsmodel

Het protocol Ernstige RekenWiskunde-problemen en Dyscalculie (ERWD) (Van Groenestijn, Borghouts, & Janssen, 2011) behandelt het handelings- en drieslagmodel. Om de rekenwiskundige ontwikkeling van kinderen in beeld te krijgen, bieden deze modellen aanknopingspunten voor het volgen, observeren en analyseren van die ontwikkeling. Eén van de niveaus die in het handelingsmodel centraal staat, is het informeel handelen. Dit is zichtbaar in het spel van jonge kinderen. Artikel van Lisanne Quinten in De wereld van HJK. - nr. 3 (november 2018) ; p. 10-13. Lees meer

Houston, wij hebben een probleem

De columns en blogs van Paul Kirschner van dit najaar gingen over bewezen leerstrategieën die leerkrachten, maar vooral leerlingen en hun ouders kunnen gebruiken. In dit blog een zeer effectieve en efficiënte aanpak voor leerkrachten om leerlingen te helpen problemen te leren oplossen: het gebruik van uitgewerkte voorbeelden. Lees meer

Kiezen voor een brede kijk op instructie : 8 aanraders

Frida Meints en Cobi Visser
Dordrecht : Instondo, 2018. - 91 p. : fig.. – (TIBtools ; 25)
Met lit.opg. en lijst van geraadpleegde websites
ISBN 9789463171182
Effectieve instructies helpen om succesvol te differentiëren. Een instructie is effectief als deze past bij het onderwerp dat aan de orde is én bij de leerling(en). Om dit te kunnen realiseren dienen leerkrachten te beschikken over meerdere instructievormen. In deze TIBtool passeren de directe instructievormen die in de loop der jaren zijn ontwikkeld, de revue. IB'ers vinden hier in compacte vorm achtergrondinformatie en handreikingen om met hun team te kiezen voor een brede kijk op instructie en een meer gedifferentieerde manier van instructie geven te implementeren. Leerkrachten kunnen inspiratie vinden voor gevarieerde instructie bij spelling, woordenschat, begrijpend lezen, rekenen en onderzoekend leren. Tevens wordt het belang benadrukt van goede instructie in het kleuteronderwijs.
Plek in kenniscentrum: Onderwijzen 19440-MEIN