12 onderzoeken naar differentiëren in de klas [Leraar24]

Onderwijs op maat kan de prestaties en motivatie van leerlingen verbeteren. Maar, wat werkt en op welke manier kun je differentiatie in de les vormgeven? Hieronder vind je twaalf onderzoeken naar verschillende vormen van differentiatie, hun effectiviteit en handreikingen om te differentiëren in de les. Lees meer

Succesvolle digitale implementatie van doorlopende leerlijnen

Openbaar Onderwijs Groningen geeft haar doorlopende leerlijnen vorm in het itslearning leerplatform. Lees hier alles over de 5 belangrijkste criteria. Lees meer

Snappet Rekenen

Bronja Versteeg
In: JSW. - jrg. 102 (2017-2018), nr. 3 (november 2017) ; p. 42-45
Bespreking van de rekenles; leerlijnen, doelen en opgaven; vormgeving en vier werkwijzen van Snappet Rekenen.

3d printen in de klas - OnderwijsCafé Meppel

Jaap Bouwman legt in dit filmpje uit hoe hij de 3D-printer in de les inzet en welke doelen hij nastreeft. Bijvoorbeeld als je in een les rekenen een leerling een onderzetter laat ontwerpen dan moet de leerling toch echt gaan meten en rekenen.
Bron: JSW. - jrg. 102 (2017-2018), nr. 3 (november 2017) ; p.16

Dia-LOVS rekenen

Met de volgtoetsen Diacijfer (in ontwikkeling), voor de groepen 3 tot en met 8, kun je het rekenniveau van leerlingen vaststellen en hun sterke en zwakke punten signaleren. Dit geeft je handvatten om leerlingen gericht verder te helpen groeien. In de toets is taal zoveel mogelijk vervangen door beeld. Leerlingen worden daardoor niet afgeleid door de taligheid van de opgaven.
Lees meer

Digitaal schoolbord didactisch in beeld

Tabel en met voorbeelden van videofragmenten, relevante websites, software voor tekenen/schrijven, beelden, leerling en spelletjes.
Ga naar de website

Rekenen en wiskunde uitgelegd : kennisbasis voor leerkrachten basisonderwijs

Peter Ale, Martine van Schaik
2e dr. - Bussum : Coutinho, 2014. - 248 p.
ISBN 9789046904114
Het boek volgt de structuur van de Kennisbasis Rekenen-Wiskunde: van hele getallen naar verhoudingen en procenten en vervolgens naar meten en verbanden. Het laatste hoofdstuk biedt voorbeelden van rekenen binnen een thema of project. Elk hoofdstuk kent dezelfde indeling: samenvatting, basisvaardigheden, repertoire (zoals bv. priemgetallen, worteltrekken, grootste en kleinste gemene deler, driehoek van Pascal), woordenlijsten. Naast de basisstof uit de leerlingenboeken komt ook een uitbreiding van het vakkundig repertoire aan de orde. Besloten wordt met twee series opgaven. De eerste serie betreft de basisvaardigheden en is per domein gerangschikt, de tweede serie betreft opgaven bij het repertoire. De uitwerkingen van de opgaven zijn beschikbaar via de bijbehorende website.
Deze tweede editie bevat een uitgebreide oefencomponent om de eigen vaardigheid en het repertoire op Kennisbasisniveau te trainen. Nieuw op de website, naast uitwerkingen van alle opgaven, zijn de interactieve oefeningen en proeftoetsen.
Samen met de uitgave Rekenen-wiskunde en didactiek behandelt dit boek de gehele kennisbasis Rekenen en wiskunde.
Prijs: € 34,50

Rekenen-wiskunde en didactiek : de rol van de leerkracht in het basisonderwijs

Peter Ale, Martine van Schaik
Bussum : Coutinho, 2017. - 367 p.
ISBN 9789046905562
In Rekenen-wiskunde en didactiek staan de didactische vaardigheden om goed reken-wiskundeonderwijs te verzorgen in het basisonderwijs centraal. Theorieën van de verschillende didactische stromingen worden uitgelegd en vertaald naar het huidige reken-wiskundecurriculum van het basisonderwijs. Ook wordt ingegaan op de rol van de leerkracht voor alle domeinen van het vak rekenen-wiskunde. Deel I beschrijft de theorie die ten grondslag ligt aan de huidige rekendidactiek. Deel II gaat over de rol van de leerkracht binnen de verschillende bouwen, waarbij de structuur van het basisonderwijs wordt gehanteerd: onderbouw, middenbouw en bovenbouw. In het afsluitende deel III wordt de didactiek toegepast in een project. Het boek biedt voorbeelden, opdrachten, tips en verwijzingen naar materialen en achtergrondliteratuur. Daarnaast is er ook een ondersteunende website beschikbaar.
Samen met de uitgave Rekenen en wiskunde uitgelegd behandelt dit boek de gehele kennisbasis Rekenen en wiskunde
Prijs: € 44,50

Word een wiskundewonder

Georgia Amshaw-Bradford
Hilversum : Fontaine, 2017. - 96 p.
ISBN 9789059567986
In Word een wiskundewonder staan tientallen leuke wiskundevraagstukken die heel anders zijn dan de opdrachten in de wiskundeles: codes kraken, coole patronen tekenen, op jacht naar voorwerpen en zelfs natte voeten krijgen…
Het boek is opgedeeld in 8 hoofdstukken: Vormen, Metingen, Doolhoven en netwerken, Patronen, Codes en geheimschrift, Logica, Spelletjes met wiskunde en een Wiskundelab waarin knipbladen en oplossingen te vinden zijn.
Dit boek is ontwikkeld om te laten zien hoe leuk wiskunde kan zijn. De illustraties en collageachtige stijl van Harriet Russell stimuleren de creativiteit en helpen de kinderen om te denken als een wetenschapper. Vanaf 10 jaar.
Prijs: € 12,95

TIEN!

In samenwerking met de stichting Kerndoelwijzer heeft Onlineklas onder de naam ‘TIEN!’ een indrukwekkende nieuwe manier van leren ontwikkeld, waarbij de kerndoelen zijn vertaald naar 1000 leerdoelen, verdeeld over 10 ‘eilanden’ (kerndoelen). Met deze 1000 leerdoelen kan indien gewenst voor elke leerling een individuele leerroute uitgestippeld worden.
Een van de vernieuwende onderdelen van TIEN! is de ‘leerdoelentracker’. De leerkracht kan direct per vak de voortgang van de hele groep zien of inzoomen op individueel niveau. Ook hier zijn de kerndoelen en (na inzoomen) de leerdoelen zichtbaar. Op leerlingniveau kan de leerkracht vervolgens de leerroute aanpassen en een kind extra oefenstof om te herhalen aanbieden of juist meer uitdaging geven door een plustaak klaar te zetten. De grote kracht van de leerdoelentracker is dat in één oogopslag zichtbaar is op welk leerdoel een leerling aandacht nodig heeft. De leerdoelentracker van TIEN! maakt daarnaast gesprekken met ouders eenvoudig en to the point. Samen kan direct de vordering bekeken en besproken worden waardoor de leerkracht heel gericht de aandacht bij het kind ‘als mens’ kan houden. Ook kan er oefenstof voor thuis klaargezet worden. TIEN! van Onlineklas zorgt ervoor dat de leerkracht meer tijd en aandacht overhoudt voor de (individuele) begeleiding van het kind. Lees meer over TIEN!

Werken met een doelenkaart : doelbewust rekenen in groep 3

Rob van Bree, Hanneke van Bree, Daniëlle van Sleeuwen en Erica Wigard
In: JSW. - jrg. 102 (2017-2018), nr. 3 (november 2017) ; p. 18-21
Bespreking van hoe basisschool De Rank in Helmond het rekenonderwijs in groep 3 de afgelopen jaren opnieuw in de verf zette: door een lossere omgang met de rekenmethode, een rijk aanbod van rekenspellen en de inzet van doelenkaarten. Hierdoor werd de overgang van groep 2 naar groep 3 minder groot. De inzet van een doelenkaart leidt bij kinderen tot doelbewustzijn en geeft hen zicht op hun leerproces. Bij het ontwerpen van alle activiteiten stond de inbedding in leerlijnen centraal.
Het artikel is voor abonnees te downloaden in het JSW-archief

Convergente differentiatie

8 mythes over differentiëren

“Een klas vol identieke leerlingen bestaat niet. Elke leerling is anders”, zegt Katrien Struyven (VUB). “Differentiëren is niet altijd makkelijk, maar het kan in alle klassen. En de Vlaamse leraar doet dat al.” Struyven ontkracht 8 mythes over differentiëren.
Lees het blog van Katrien Struyven op Klasse.be

Groeimeter

Deze applicatie van Cito test met opdrachtkaarten en digitale toetsen de kennis van rekenen en wiskunde. Ruim honderd doelen zijn nu in de Groeimeter verwerkt.
Je stelt zelf in met welke leerdoelen je leerlingen aan de slag kunnen. Vervolgens kiezen de leerlingen het moment waarop ze hun kennis demonstreren en kunnen ze in het leerlingdashboard aangeven aan welke doelen ze verder willen werken. Leerlingen krijgen meer eigenaarschap maar de leerkracht houdt de regie. De Groeimeter bevindt zich in de pilotfase. Wanneer en in welke vorm de Groeimeter op de markt komt is nog niet te zeggen. Lees meer over Groeimeter

Rekenen vanuit leerdoelen

Filip Bloem
In: Didactief. - november 2017
Inzicht in hun leerproces motiveert leerlingen. Maar dan moet je wel weten waar je precies naartoe werkt. Voor rekenen/wiskunde zijn er nu tussendoelen: handig bij formatief evalueren. Lees het artikel digitaal  

Rekenprentenboeken

Tilburg : Zwijsen, 2017
- Monster nummer 10
- Wat ruik ik daar?
- Welke is anders?
Tijdens het voorlezen leerlingen kennis laten maken met rekenkundige begrippen, dat kan met rekenprentenboeken. In de prentenboeken komen spelenderwijs allerlei rekenkundige begrippen aan bod. Ze gaan over ordenen en sorteren, dichtbij en ver weg, hoog en laag, het zoeken van overeenkomsten en verschillen of tellen en getallen. In het boek Monster nummer 10 van Manon Sikkel en Daniëlle Schothorst gaat het verhaal gaat over dapper zijn. Het is uitgewerkt in de vorm van een stapelverhaal. Hoofdpersoon Levi is van niets of niemand bang. Niet van monster nummer 1, monster nummer 2, 3, 4, enzovoort. Tot monster nummer 10 zijn slaapkamer wil binnenkomen. Met de introductie van ieder nieuw monster kunnen kinderen meetellen met Levi. Bij de boeken zijn werkbladen als pdf beschikbaar.
Plek in kenniscentrum: Rekenen : jonge kind

Rekenen-wiskunde 3.0 (LOVS)

Arnhem : Cito, 2013-
- Groep 3
- Groep 4
- Groep 5
- Groep 6
- Groep 7. - 2017
Vernieuwde versie van de Cito LOVS toetsen Rekenen-Wiskunde, bedoeld om vorderingen in rekenvaardigheid vast te stellen. Ook geven de resultaten van de toetsen een beeld in de ontwikkeling van de groep als geheel en van het rekenonderwijs op een school. Omdat de opbouw afwijkt van die van de oude toetsen, zijn de resultaten van de oude en nieuwe toetsen niet met elkaar te vergelijken. Cito adviseert om bij de invoering van nieuwe toetsen te beginnen in groep 3 en in de jaren daarna het gebruik steeds uit te breiden met een jaargroep.
Plek in kenniscentrum: Rekenen : diagnostiek

Is groepswerk een effectieve manier van leren?

Lees het antwoord in het artikel van Tom Bennett in American Educator about Group Work, and why it often isn't the best way to learn.
Tom Bennett is high school teacher at the Jo Richardson Community School in East London, England, columnist for the Times Educational Supplement and blogger for teachers. He has written four books about teacher training and classroom management. In 2013, he started researchED, a grass-roots organization to bring teachers and research together.
Open het artikel Group work for the good : upacking the research behind one popular classroom strategy
Bron: tweet van Jos Cöp

In vijf stappen naar het werken vanuit leerlijnen

Gratis download van KPC Groep 

Is gepersonaliseerd leren wel of niet effectief?

Leidt gepersonaliseerd leren tot goede onderwijsresultaten en leerprestaties? In deze blogpost vat Wilfred Rubens enkele bijdragen samen die antwoord proberen te geven op deze vraag. Lees de blogpost

Bestaan er voorbeelden van tijds- en plaatsonafhankelijk gepersonaliseerd leren in VO en MBO en wat is de rol van de docent hierbij?

Onderzoek verricht naar aanleiding van een vraag die gesteld werd via de Kennisrotonde van het Nationaal Regieorgaaan Onderwijsonderzoek. Het Nederlandse project Urway is een vorm van tijds- en plaatsonafhankelijk gepersonaliseerd leren. In dit project draagt de docent de regie over het leerproces deels over aan de leerling en neemt zelf een coachende rol aan. Voor leeropbrengsten bij tijd- en plaatsonafhankelijk gepersonaliseerd leren is het van belang dat de dialoog tussen deelnemers en docent, de structuur van het onderwijsprogramma en de autonomie van de leerling in balans zijn. Maar net als in de onderwijspraktijk is ook in de wetenschappelijke literatuur het aantal voorbeelden bijzonder schaars. Lees verder